نکته ها و مفاهیم درسهایی از شیمی پایه
درباره وبلاگ


ارائه ی درسها وسئوالات امتحانات داخلی ونهایی و کنکور دانشگاههاو ازمایشهای جالب و مطالب مختلف دیگر

مدیر وبلاگ : عبداله جهانتاب
مطالب اخیر

شیمی‌دان‌ها به شناسایی بمب‌گذاران انتحاری نزدیکتر شدند

نگرانی از بمب‌گذاران انتحاری، پدیده‌ای که بخصوص در قرن بیست و یکم به اتفاقی آشنا بدل شده، بعد از حملات تروریستی در پاریس شدت بی‌سابقه‌ای پیدا کرده است.

آنچه مأموران و مقامات امنیتی را بیش از همه چیز نگران می‌کند این است که نمی‌توانند مواد منفجره‌ای را که تروریست‌ها استفاده می‌کنند پیدا کنند.

علت این است که بمب‌گذاران انتحاری به ماده‌ای علاقه‌مند هستند که حسگرهای موجود نمی‌توانند آن را تشخیص دهند.

این ماده ساده که پراکسید استون (تری‌استون تری‌پراکسید یا TATP) نام دارد ترکیب دو ماده‌ای است که در هر داروخانه‌ای یافت می‌شود، استون و آب اکسیژنه.

این ماده که قابلیت انفجاری بسیار زیادی دارد به حرارت، ضربه و اصطکاک بسیار حساس است.

پراکسید استون از معدود مواد منفجره‌ای است که در ترکیب آن نیتروژن بکار نرفته از این رو حسگرهای فرودگاه‌ها و اماکنی که مراقبت امنیتی دارند نمی‌توانند آن را شناسایی کنند.

دکتر کنت ساسلیک از دانشگاه ایلینویز می‌گوید: “هر کسی که می‌تواند از روی دستور غذا آشپزی کند می‌تواند پراکسید استون بسازد.”

پراکسید استون
“به همین دلیل است که این ماده برای تروریست‌ها اینقدر جذاب است. بمب‌گذاران انتحاری در تمام دنیا از این ماده استفاده کرده‌اند.”

نیاز امنیتی به شناسایی این ماده سبب شده شیمی‌دان‌ها در نقاط مختلف دنیا به دنبال یافتن راه شناسایی آن باشند.

آنچه توجه شیمی‌دان‌ها را جلب کرده یکی از خواص این ماده یعنی فشار بخار زیاد آن است.

فشار بخار قابلیت تبدیل یک ماده از از حالت جامد به گاز است و پراکسید استون به سادگی می‌تواند به گاز تبدیل شود.

بنابراین، حداقل بصورت نظری، بمب‌گذاری که جلیقه انفجاری حاوی پراکسید نیتروژن پوشیده باید آنقدر گاز متصاعد کند که حسگر بتواند آن را تشخیص دهد.

دکتر ساسلیک و محققانی که با او کار می‌کنند یک ردیاب (اسکنر) دستی ساخته‌اند که پراکسید استون و دیگر مواد انفجاری را با استفاده از حسگرهای رنگ‌سنج (colorimetric) تشخیص می‌دهد.

بودجه این تحقیق را وزارت دفاع آمریکا تامین کرده است.

وقتی گاز پراکسید استون وارد حسگر می‌شود، در معرض یک کاتالیزور اسیدی جامد قرار می‌گیرد.

اسید، پراکسید استون را به اجزای تشکیل دهنده‌اش تجزیه می‌کند، یعنی آب آکسیژنه و استون.

آب اکسیژنه که یک اکسیدکننده ناپایدار است با مولکول‌های رنگ که در حسگر وجود دارند واکنش نشان می‌دهد و باعث تغییر رنگ آن می‌شود.

این حسگر پورتابل بسیار حساس است و حتی تغییر دو مولکول در یک میلیارد مولکول پراکسید استون را ردیابی و راز بمب‌گذار انتحاری را فاش می‌کند.

دکتر ساسلیک و گروهش به تازگی حسگر پیشرفته‌تری ساخته‌اند که تغییر رنگ را شناسایی می‌کند و در حدود دوازده ماده منفجره مختلف را تشخیص می‌دهد.

سگ‌ها را می‌توان برای شناسایی مواد منفجره آموزش داد اما دقت فناوری بیشتر از آنها است
اما فقط دکتر ساسلیک نیست که برای به دام انداختن بمب‌گذاران انتحاری تلاش می‌کند.

دکتر اتو گریگوری از دانشگاه رودآیلند، روش دیگری را دنبال می‌کند.

حسگری که او ساخته از اکسید قلع به عنوان کاتالیزور استفاده می‌کند. واکنش پراکسید استون با این کاتالیزور گرما تولید می‌کند و حسگر، گرما را تشخیص می‌دهد.

البته می‌توان سگ‌ها را آموزش داد تا بوی پراکسید استون را تشخیص دهند اما حسگرهای شیمیایی از سگ‌ها قابل اعتمادترند.

دکتر ساسلیک می‌گوید: “سگ‌ها دو مشکل دارند. برای اینکه مأمور خود را راضی نگه‌ دارند ممکن است وقتی خبری نیست اعلام خطر کنند، فقط برای جلب توجه.”

“دوم اینکه حواس سگ‌ها هم ممکن است مثل من و شما پرت شود و مشکل اینجا است که شما نمی‌دانید که کی حواس آنها به گربه‌ای در آن دور و بر جلب شده است.”

 
منبع: بی بی سی




نوع مطلب :
برچسب ها : درسهایی از شیمی،
لینک های مرتبط :

بارموثر هسته از جمله مفاهیمی است که در توجیه بسیار از تغییرات جدول از جمله انرژی یونش  شعاع اتمی الکترونگاتیوی و… بسیار اهمیت دارد ولی متاسفانه در  کتاب شیمی ۲ دبیرستان بسیار کوتاه به  آن اشاره شده است تا آنجاکه مختصر بودن بیش از حد آن موجب شده درک آن برای دانش آموزان تا حدی مشکل  آفرین باشد.

بخصوص اینکه چون اثر پوششی الکترونهای درونی از بالا به پاین افزایش می یابد غالبا این کج فهمی برای دانش آموزان ایجاد می گردد که بار موثر هسته از بالا به پایین کم می شود در حالی که می دانیم همراه با افزایش عدد اتمی در یک گروه از بالا به پایین با رموثر هسته هم بیشتر می شود به عبارت بهتر به علت افزایش اثر پوشش از بالا به پایین تدریجا اختلاف بار موثر هسته با عدد اتمی بیشتر می گردد.

برای محاسبه بارموثر هسته دوروش که نتایج آن کم و بیش تقریبی است ارائه شده :

۱ – روش اسلیتر

۲ – روش کلمانتی و ریموند

روش اسلیتر :

این روش که در سال ۱۹۳۰ ارائه شد روشی تجربی است که نتایج حاصل از آن فقط برای اتم هلیم دقیق بود. وبرای عناصر دوره دوم نسبتا دقیق بود و برای عناصر دوره سوم به بعد تقریبی بود.از این رو فقط در بحث های کیفی و یا مقایسه خواص و توجیه روند تغییرات خواص عناصر قابل استفاده است.

از دلایل تقریبی بودن روش اسلیتر می توان گفت : در این روش فقط ترازهای اصلی انرژی اتم مورد توجه قرار گرفته است و برای ترازهای فرعی مربوط به یک لایه ی اصلی انرژی تفاوتی قائل نشده است.

روش کلمانتی و ریموند :

این روش که در سال ۱۹۶۳ ارائه شد  برای عناصر سبک از هلیم تا کریپتون(۳۶ عنصراولیه جدول) نسبتا دقیق است.در این روش علاوه بر تعداد کل الکترون ها و عدد کوانتومی اصلی , عدد کوانتومی فرعی نیز در نظر گرفته می شود یعنی برعکس روش اسلیتر.از این رو نسبت به روش اسلیتر دقیق تر است.

جدول ضمیمه  میزانی از جاذبه هسته را که پس ازاعمال اثرپوششی توسط الکترونهای لایه مختلف احساس می شود برای ۳۶ اتم اول نشان می دهد .

حال اگر شما بر روی نموداری که رسم می کنید ویا با مقایسه عددها خواهید توانست روند تغییرات بار موثر هسته را بررسی کنیدو نتایج گفته شده را تایید نمایید.

 

elements

۱S


۲S


۲P


۳S


۳P


۴S


۳d


۴P

                               

H

۱















He

۱٫۶۸۸















Li

۲٫۶۹۱


۱٫۲۷۹













Be

۳٫۶۸۵


۱٫۹۱۲













B

۴٫۶۸


۲٫۵۷۶


۲٫۴۲۱











C

۵٫۶۷۳


۳٫۲۱۷


۳٫۱۳۶











N

۶٫۶۶۵


۳٫۸۴۷


۳٫۸۳۴











O

۷٫۶۵۸


۴٫۴۹۲


۴٫۴۵۳











F

۸٫۶۵


۵٫۱۲۸


۵٫۱











Ne

۹٫۶۴۲


۵٫۷۵۸


۵٫۷۵۸











Na

۱۰٫۶۲۶


۶٫۵۷۱


۶٫۸۰۲


۲٫۵۰۷









Mg

۱۱٫۶۱۹


۷٫۳۹۲


۷٫۸۲۶


۳٫۳۰۸









Al

۱۲٫۵۹۱


۸٫۲۱۴


۸٫۹۶۳


۴٫۱۱۷


۴٫۰۶۶







Si

۱۳٫۵۷۵


۹٫۰۲


۹٫۹۵۴


۴٫۹۰۳


۴٫۲۸۵







P

۱۴٫۵۵۸


۹٫۸۲۵


۱۰٫۹۶۱


۵٫۶۴۲


۴٫۸۸۶







S

۱۵٫۵۴۱


۱۰٫۶۲۹


۱۱٫۹۷۷


۶٫۳۶۷


۵٫۴۸۲







Cl

۱۶٫۵۲۴


۱۱٫۴۳


۱۲٫۹۹۳


۷٫۰۶۸


۶٫۱۱۶







Ar

۱۷٫۵۰۸


۱۲٫۲۳


۱۴٫۰۰۸


۷٫۷۵۷


۶٫۷۶۴







K

۱۸٫۴۹


۱۳٫۰۰۶


۱۵٫۰۲۷


۸٫۶۸


۷٫۷۲۶


۳٫۴۹۵





Ca

۱۹٫۴۷۳


۱۳٫۷۷۶


۱۶٫۰۴۱


۹٫۶۰۲


۸٫۶۵۸


۴٫۳۹۸





Sc

۲۰٫۴۵۷


۱۴٫۵۷۴


۱۷٫۰۵۵


۱۰٫۳۴


۹٫۴۰۶


۴٫۶۳۲


۷٫۱۲



Ti

۲۱٫۴۴۱


۱۵٫۳۷۷


۱۸٫۰۶۵


۱۱٫۰۳۳


۱۰٫۱۰۴


۴٫۸۱۷


۸٫۱۴۱



V

۲۲٫۴۲۶


۱۶٫۱۸۱


۱۹٫۰۷۳


۱۱٫۷۰۹


۱۰٫۷۸۵


۴٫۹۸۱


۸٫۹۸۳



Cr

۲۳٫۴۱۴


۱۶٫۹۸۴


۲۰٫۰۷۵


۱۲٫۳۶۸


۱۱٫۴۶۶


۵٫۱۳۳


۹٫۷۵۷



Mn

۲۴٫۳۹۶


۱۷٫۷۹۴


۲۱٫۰۸۴


۱۳٫۰۱۸


۱۲٫۱۰۹


۵٫۲۸۳


۱۰٫۵۲۸



Fe

۲۵٫۳۸۱


۱۸٫۵۹۹


۲۲٫۰۸۹


۱۳٫۶۷۶


۱۲٫۷۷۸


۵٫۴۳۴


۱۱٫۱۸



Co

۲۶٫۳۵۷


۱۹٫۷۰۵


۲۳٫۰۹۲


۱۴٫۳۲۲


۱۳٫۴۳۵


۵٫۵۷۶


۱۱٫۸۵۵



Ni

۲۷٫۳۵۳


۲۰٫۲۱۳


۲۴٫۰۹۵


۱۴٫۹۶۱


۱۴٫۰۸۵


۵٫۷۱۱


۱۲٫۵۳



Cu

۲۸٫۳۳۹


۲۱٫۰۲


۲۵٫۰۹۷


۱۵٫۵۹۴


۱۴٫۷۳۱


۵٫۸۵۸


۱۳٫۲۰۱



Zn

۲۹٫۳۲۵


۲۱٫۸۲۸


۲۶٫۰۹۸


۱۶٫۲۱۹


۱۵٫۳۶۹


۵٫۸۹۵


۱۳٫۸۷۸



Ga

۳۰٫۳۰۹


۲۲٫۵۹۹


۲۷٫۰۹۱


۱۶٫۹۹۶


۱۶٫۲۰۴


۷٫۰۶۷


۱۵٫۰۹۳


۶٫۲۲۲

Ge

۳۱٫۲۹۴


۲۳٫۳۶۵


۲۸٫۰۸۲


۱۷٫۷۶


۱۷٫۰۱۴


۸٫۰۴۴


۱۶٫۲۵۱


۶٫۷۸

As

۳۲٫۲۷۸


۲۴٫۱۲۷


۲۹٫۰۷۴


۱۸٫۵۹۶


۱۷٫۸۵


۸٫۹۴۴


۱۷٫۳۷۸


۷٫۴۴۹

Se

۳۳٫۲۶۲


۲۴٫۸۸۸


۳۰٫۰۶۵


۱۹٫۴۰۳


۱۸٫۷۰۵


۹٫۷۵۸


۱۸٫۴۷۷


۸٫۲۸۷

Br

۳۴٫۲۴۷


۲۵٫۶۴۳


۳۱٫۰۵۶


۲۰٫۲۱۸


۱۹٫۵۷۱


۱۰٫۵۵۳


۱۹٫۵۵۹


۹٫۰۲۸

Kr

۳۵٫۲۳۲


۲۶٫۳۹۸


۳۲٫۰۴۷


۲۱٫۰۳۳


۲۰٫۴۳۴


۱۱٫۳۱۶


۲۰٫۶۲۶


۹





نوع مطلب :
برچسب ها : درسهایی از شیمی،
لینک های مرتبط :
یکشنبه 22 آذر 1394 :: نویسنده : عبداله جهانتاب

ادرار در استخر

آمارها نشان می‌دهند که از هر ۵ نفر یک نفر در استخر ادرار می‌کند. ولی تنها نتیجه این کار بی‌ادبانه، آبروریزی در صورت لو رفتن نیست. ادرار کردن در استخر، حتی در مقادیر بسیار کم نیز منجر به تولید مواد شیمیایی سمی در آب می‌شود.


ارنست بلچلی، مهندس شیمی در دانشگاه پردو توضیح می‌دهد: «همیشه در ذهن مردم این تصور وجود دارد که ادرار کردن در استخر به دلیل کلر زدن و تصفیه مداوم آب مشکلی ایجاد نمی‌کند، در حالی که این موضوع درست نیست».

وظیفه کلر در استخر کشتن باکتری‌ها است و کاری به دیگر مشکلات بدن ندارد. در حقیقت این این ماده به راحتی با با اسید اوریک موجود در ادرار (یک ماده شیمیایی شامل نیتروژن که اسم انگلیسی ادرار از نام آن گرفته شده است) واکنش می‌دهد. از جمله ترکیبات منتج شده آن، سیانوکلراید و تری‌کلروآمین هستند که بالقوه خطرناکند و در آب تمام استخرهایی که بلچر در ده سال گذشته نمونه‌برداری کرده، یافت شده‌اند. تازه‌ترین تحقیق او که نتیجه‌اش در ژورنال Environmental Sience &Technology منتشر شده است، نشان می‌دهد که ۹۳ درصد اسید اوریک مورد استفاده در تولید این ترکیبات از ادرار انسان می‌آید (عرق هم دربردارنده اسید اوریک است).

آن‌چه این یافته را حائز اهمیت می‌کند، این است که مقادیر زیادی از ادرار لازم نیست تا سطح این مواد شیمیایی خطرناک از حد مجاز تعیین شده توسط سازمان حافظت از محیط زیست ایالات متحده تجاوز کند. پژوهشی دیگر نشان داده بود که سطح تری‌کلروآمین آب استخر پس از هر سانس شنا، تا چهار برابر افزایش می‌یابد. دیگر دانشمندان نیز دریافته‌اند که قرار گرفتن مداوم در معرض تری‌کلروآمین و سیانوکلراید در استخرها (برای شناگرها و نجات غریق‌ها) احتمال آسم و دیگر مشکلات تنفسی را افزایش می‌دهد، البته اثبات این ارتباط‌ها نیاز به تحقیق بیشتر دارد.

بنابراین حتی اگر هم مشکلی با بی‌ادبانه و مزخرف بودن این کار ندارید، لااقل به دلایل علمی در آب استخر ادرار نکنید.





نوع مطلب :
برچسب ها : درسهایی از شیمی،
لینک های مرتبط :
پنجشنبه 12 آذر 1394 :: نویسنده : عبداله جهانتاب

پیوند داتیو نوعی پیوند کووالانسی بین دو اتم است که دو الکترون از یک اتم وارد اربیتال خالی اتم دیگر می‌شوند. بسیاری از ترکیبات شیمی از جمله ترکیبات کمپلکس در شیمی معدنی پیوند داتیو دارند.

قطبیت پیوند داتیو

به این دلیل که دو الکترون پیوندی بین اتم‌ها در تشکیل پیوند داتیو از یک اتم نیست قطبیت این پیوند بیشتر از پیوندهای کووالانسی دیگر که یک الکترون از هر اتم در پیوند مشارکت دارد است. اتم الکترون دهنده قبل از تشکیل پیوند به صورت کاتیون و اتم الکترون گیرنده به صورت آنیون در نمی‌آید بنابراین پیوند داتیو پیوند یونی نیست اما می‌توان مولکول تشکیل شده را به عنوان ترکیبی دارای کاتیون هم در نظر گرفت. پیوند داتیو در اقع پیوندی است که در آن یک اتم هر دو الکترون خود را به اشتراک می گذارد.

غیرفلزات شرکت‌کننده در پیوند داتیو

اتمهای الکترون دهنده در پیوند داتیو باید جفت الکترون آزاد در قشر الکترونی (لایه والانس یا ظرفیت) خود داشته باشند. از نمونه این اتم‌ها می‌توان به اکسیژن (با دو جفت الکترون آزاد) و ازت (با یک جفت الکترون آزاد) اشاره کرد.

فلزات شرکت‌کننده در پیوند داتیو

از فلزاتی که در پیوند داتیو شرکت می‌کنند می‌توان از آلومینیوم و بور که از فلزات گروه سوم جدول تناوبی عناصر شیمیائی هستند نام برد. این دو فلز به دلیل داشتن اربیتال خالی با لیگاندهایدارای جفت الکترون آزاد پیوند داتیو می‌دهند.





نوع مطلب :
برچسب ها : درسهایی از شیمی،
لینک های مرتبط :
یکشنبه 8 آذر 1394 :: نویسنده : عبداله جهانتاب
از استاد نصرالهی




نوع مطلب :
برچسب ها : درسهایی از شیمی،
لینک های مرتبط :


( کل صفحات : 37 )    ...   7   8   9   10   11   12   13   ...   
 
 
 
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو